Cosmea zaaien
Cosmea is een lichtkiemer. Dat betekent dat de zaden licht nodig hebben om te ontkiemen. Je stopt ze dus niet diep in de potgrond, maar bedekt ze met een dun laagje potgrond of vermiculiet. Omdat cosmea geen lage temperaturen verdraagt, is het ideaal om in het voorjaar binnen te zaaien. Zo geef je de planten een voorsprong en ben je verzekerd van een lange, kleurrijke zomer.
Voorzaaien
Voorzaaien in het kort
Het beste is om cosmea eind maart en in april binnenshuis te zaaien, op een lichte plek. Een vensterbank met indirect maar veel zonlicht is een prima plek. Heb je een kas? Dan kun je ook daar zaaien, mits de temperatuur niet onder het vriespunt komt. Het ontkiemen zal dan wel langer duren, omdat de ontkiemtemperatuur rond de 20°C ligt.
Je kunt zowel zaaitrays als potjes gebruiken. Wanneer je kiest voor een zaaitray moet je de zaailingen op een later moment verspenen (verplaatsen) naar een groter potje. Als je zaait in potjes hoeft dat niet meer.
Wat heb je nodig
Cosmea zaaien
Vermiculiet strooien
Stappenplan:
Na het kiemen
Dit is een belangrijke fase. Om geen lange, slappe stengels te krijgen, is het belangrijk dat cosmea na het kiemen niet te warm staat. Warmte zorgt ervoor dat de plantjes te snel de hoogte in schieten.
Na het kiemen
Een kas is ideaal, maar een lichte kamer zonder verwarming werkt ook prima. Zolang de plantjes veel licht krijgen en niet te warm staan, groeien ze stevig en compact.
Cosmea zaailing met kiemblaadjes
Cosmea zaailing met eerste echte blaadjes
Verspenen
Als je cosmea in een zaaitray hebt gezaaid, moet je de zaailingen verspenen naar een groter potje. Dit doe je op het moment dat de plantjes 2 echte bladparen hebben.
Verspenen in het kort
Stappenplan:
Afharden
Vanaf half mei kunnen de planten naar buiten. Het is belangrijk dat je ze van tevoren goed afhard. Afharden betekent dat je jonge cosmeaplanten langzaam laat wennen aan buitenomstandigheden. Buiten is het kouder, waait het meer en is het licht feller dan binnen.
Afharden in het kort
Afharden hoeft niet ingewikkeld te zijn. Het belangrijkste is dat je de tijd neemt en de planten niet in één keer volledig buiten zet.
Afharden stap voor stap
Toppen
Toppen betekent dat je de groeipunt van de plant wegknipt. Dat voelt voor veel mensen spannend, maar bij cosmea is dit juist een stap die later veel oplevert..
Toppen in het kort
Kijk naar de hoofdsteel van de plant en zoek een plek waar twee blaadjes tegenover elkaar zitten. Knip de steel daar net boven af. De plant maakt vanaf dat punt nieuwe zijscheuten aan.
Na het toppen lijkt de plant soms een paar dagen stil te staan. Dat is normaal. De cosmea gebruikt deze tijd om nieuwe scheuten te vormen. Na ongeveer een week zie je meestal dat de plant breder wordt en meerdere groeipunten krijgt.
Getopte bovenkant van een Cosmea plant
Uitplanten
Uitplanten is het moment waarop cosmea definitief de tuin in gaat. De planten zijn nu sterk genoeg om buiten te groeien, maar hebben nog wel even aandacht nodig om goed aan te slaan.
Uitplanten in het kort
Maak een ruim plantgat en zet de plant iets dieper dan in het potje. Druk de grond voorzichtig aan en geef direct water, ook als de grond al vochtig aanvoelt. Dit helpt de wortels om goed contact te maken met de grond.
Het is normaal dat cosmea na het uitplanten een paar dagen weinig groeit. De plant gebruikt deze tijd om wortels te maken. Na ongeveer een week zie je meestal weer nieuwe groei verschijnen.
Ondersteuning
Cosmea groeit snel en maakt lange bloemstelen. Op een beschutte plek kan de plant vaak zonder ondersteuning groeien, maar bij wind of regen kan extra steun helpen om omvallen te voorkomen.
Ondersteuning in het kort
Plaats ondersteuning het liefst direct na het uitplanten. Zo voorkom je dat je later tussen de planten moet werken en wortels beschadigt.
Cosmea ondersteunen met bamboestok
Verzorging
Cosmea is een makkelijke plant die weinig verzorging nodig heeft. Met voldoende zon, niet te rijke grond en af en toe water groeit de plant vanzelf uit tot een rijke bloeier.
Verzorging in het kort
Water geven
Cosmea kan redelijk goed tegen droogte, maar langdurige droogte remt de groei en bloei. Zeker jonge planten en planten die net zijn uitgeplant hebben regelmatig water nodig. Geef liever af en toe ruim water dan elke dag een klein beetje. Zo worden de wortels gestimuleerd om dieper te groeien en wordt de plant sterker.
Voeding
Cosmea groeit het best in niet te voedselrijke grond. Te veel voeding zorgt voor veel blad en weinig bloemen. In de meeste tuinen is extra bemesting daarom niet nodig. Heb je erg arme grond, dan kun je bij het uitplanten een kleine hoeveelheid compost door de grond mengen. Daarna is extra voeding meestal overbodig.
Cosmea plukken
Cosmea is een echte plukbloem. Hoe vaker je bloemen snijdt, hoe meer nieuwe bloemstelen de plant aanmaakt. Regelmatig plukken zorgt daarom voor een langere en rijkere bloei.
Plukken in het kort
Wanneer pluk je cosmea?
De beste tijd om cosmea te plukken is wanneer de bloem net open is, maar het hart nog stevig aanvoelt. In dit stadium blijft de bloem het langst mooi in de vaas.
Pluk bij voorkeur in de ochtend of aan het einde van de dag. Op deze momenten zijn de planten goed gehydrateerd en minder warm. Bloemen die dan worden gesneden, blijven vaak langer stevig dan bloemen die midden op de dag worden geplukt. Vermijd daarom plukken tijdens warm of zonnig weer.
Hoe pluk je cosmea?
Snijd de bloemsteel diep af, net boven een zijtak of bladpaar. Door diep te snijden, stimuleer je de plant om nieuwe zijscheuten te maken. Uit deze zijscheuten ontstaan weer nieuwe bloemknoppen.
Gebruik bij voorkeur een scherpe schaar of snoeischaar, zodat de steel netjes wordt afgesneden en niet kneust.
Ook wanneer je geen bloemen wilt gebruiken voor een boeket, is het goed om regelmatig te plukken of uitgebloeide bloemen weg te halen. Cosmea die bloemen mag laten zitten, gaat energie steken in zaadvorming en stopt daardoor sneller met bloeien.
Door consequent te blijven plukken, houd je de plant actief en verleng je de bloeiperiode tot ver in de zomer en het najaar.
De knop laat de kleur zien
Pluk in de knopfase, wanneer deze net opent
Veelvoorkomende problemen
Cosmea is een sterke en makkelijke plant. Toch kun je tijdens het groeiseizoen tegen een paar veelvoorkomende problemen aanlopen. Meestal zijn deze eenvoudig op te lossen en hebben ze geen grote invloed op de bloei.
Slakken
Jonge cosmeaplanten kunnen aantrekkelijk zijn voor slakken, vooral vlak na het uitplanten. Bescherm de planten in deze fase extra goed. Zodra de plant groter en steviger is, neemt de gevoeligheid meestal af.
Slakken zijn vooral actief ’s avonds en bij vochtig weer. Controleer planten regelmatig en grijp vroeg in als dat nodig is.
Veel blad, weinig bloemen
Wanneer cosmea veel blad maakt maar weinig bloemen, is de oorzaak meestal te rijke grond of te veel bemesting. De plant steekt zijn energie dan vooral in groei in plaats van bloei. Geef in dat geval geen extra voeding en laat de plant even met rust. Vaak herstelt de bloei vanzelf.
Omvallende planten
Cosmea kan bij wind of zware regen omvallen, vooral wanneer de planten hoog worden. Lichte ondersteuning kan dit voorkomen. In een volle border geven planten elkaar vaak al voldoende steun.
Is een plant toch omgevallen, dan kun je deze voorzichtig rechtzetten en alsnog ondersteunen.